SA LOOB NG APAT NA TAON, PINALABAS NG AKING MGA MAGULANG SA BUONG BAYAN NA AKO AY ISANG KRIMINAL NA NAKAKULONG DAHIL NALIGAW DAW AKO NG LANDAS—NGUNIT HINDI NILA INASAHAN ANG AKING ENGGRANDENG PAGBABALIK UPANG IBUNYAG ANG KANILANG KASUKLAM-SUKLAM NA MGA KASINUNGALINGAN AT IPAMUKHA SA KANILA ANG AKING BILYONARYONG TAGUMPAY!
Sa loob ng apat na mahahabang taon na puno ng panlilinlang at kasakiman, walang ibang ginawa ang aking mga magulang kundi ang maghabi at magpakalat ng isang napakalaki at nakakagimbal na kasinungalingan sa aming mga kapitbahay, sa mga dati kong guro, at maging sa aming butihing pastor sa simbahan na ako raw ay kasalukuyang nagdurusa at nabubulok sa loob ng isang madilim na selda sa pambansang bilanguan. Sa tuwing may magtatanong na mga inosenteng kababayan kung nasaan na ako at bakit hindi na nila ako nakikita na naglalakad sa aming maliit na bayan, laging nagpapanggap na umiiyak ang aking ina habang pilit na pinupunasan ang kanyang mga pekeng luha gamit ang isang luma at kupas na panyo, sabay sabing, “Naligaw ng landas ang aming pinakamamahal na anak na babae at ngayon ay pinagbabayaran niya nang buong pait ang kanyang mga naging kasalanan sa likod ng mga malamig na rehas.” Ginamit nila ang malungkot, madrama, at gawa-gawang kwentong ito upang makakuha ng labis na simpatiya, atensyon, at higit sa lahat ay patuloy na pinansyal na tulong mula sa mga miyembro ng aming komunidad na awang-awa sa kanila bilang mga kaawa-awang biktima ng isang suwail, matigas ang ulo, at walang-kwentang anak na sumira sa pangalan ng kanilang pamilya. Ngunit ang hindi alam ng buong bayan ay ang napakasakit na katotohanang pinalayas nila ako sa mismong gabi ng aking ikalabing-walong kaarawan, habang bumubuhos ang napakalakas na ulan, dahil mariin kong tinanggihan ang kanilang malupit na utos na ibigay ang lahat ng aking inipong pera para sa aking pag-aaral sa kolehiyo upang ipambayad lamang sa naglakihang utang sa sugal ng aking iresponsableng ama at ng paborito nilang anak na lalaki na palaging binibigyan ng lahat ng luho sa buhay kahit na wala itong ginagawa kundi magbulakbol. Nang piliin kong ipaglaban ang aking kinabukasan at ang aking mga pangarap kaysa maging habambuhay na alipin ng kanilang mga walang-kahihiyang bisyo at kasakiman, itinapon nila ako palabas ng aming bahay nang walang dalang kahit na anong gamit maliban sa mga basang damit na aking suot, at upang pagtakpan ang kanilang matinding kahihiyan sa aming mga kapitbahay kapag hinanap nila ako, mas pinili nilang patayin ang aking pagkatao at kumbinsihin ang buong mundo na ako ay isang masamang kriminal, magnanakaw, at adik na hindi na kailanman magkakaroon ng magandang kinabukasan at nararapat lamang na kalimutan ng lipunan.
Habang sila ay masayang nagpapakasasa sa mga buwanang donasyon, libreng pagkain, at walang-hanggang simpatiya na ibinibigay ng aming mga inosenteng kababayan na naniwala sa kanilang mga kasinungalingan, ako naman ay dumaan sa isang napakatindi at totoong kalbaryo sa gitna ng isang napakalaki at walang-awang siyudad kung saan kinailangan kong magtrabaho ng halos dalawampung oras kada araw sa tatlong magkakaibang fast-food chains at bilang isang tagalinis ng mga pampublikong palikuran, habang pilit kong iginagapang ang aking pag-aaral ng abogasya bilang isang full-time na iskolar sa isa sa mga pinakaprestihiyoso at pinakamahal na unibersidad ng bansa. Araw at gabi akong nagpakakuba sa pagtatrabaho hanggang sa magkasugat-sugat ang aking mga kamay upang matustusan lamang ang aking mga pang-araw-araw na pangangailangan, makapagbayad ng upa sa isang maliit at madilim na kwarto na pinamumugaran ng mga daga, at makabili ng mga makakapal na libro sa batas habang madalas kong tinitiis ang matinding gutom, kawalan ng sapat na tulog, at ang labis na pangungulila sa isang pamilyang dapat sana ay nag-aaruga at sumusuporta sa akin sa mga panahong ako ay lugmok na lugmok at halos sumuko na sa hamon ng buhay. Ginamit ko ang bawat pangungutya, bawat panlalait, at bawat masakit na salitang ipinukol nila sa akin bago nila ako ipagtabuyan bilang matinding gasolina upang pag-alabin ang aking determinasyon na magtagumpay; ipinangako ko sa aking sarili habang umiiyak sa ilalim ng poste ng ilaw sa kalsada na hinding-hindi ako babalik sa bayang iyon hangga’t hindi ko naaabot ang pinakamataas na antas ng tagumpay na tuluyang magpapamukha sa kanila ng kanilang napakalaking pagkakamali at magpapatikim sa kanila ng pinakamatinding pagsisisi. Dahil sa aking walang-hanggang pagsisikap, hindi matatawarang talino, at matibay na pananalig, nagawa kong makapasa sa pambansang bar exams hindi lamang bilang isang ordinaryong pumasa, kundi bilang ang nag-iisang topnotcher na nakakuha ng pinakamataas na marka sa buong kasaysayan ng bansa, at agad akong naging isang ganap na lisensyadong abogado na hindi naglaon ay nagtayo ng sariling law firm at naging isa sa mga pinakakinakatakutan, pinakamayaman, at pinakamagaling na corporate litigators na palaging kinukuha at pinag-aagawan ng mga pinakamalalaking kumpanya, pulitiko, at bilyonaryo sa buong bansa. Sa loob ng apat na taong iyon ay pinatay nila ako nang paulit-ulit sa kanilang mga malulungkot na kwento sa simbahan, ngunit hindi nila alam na habang sinisiraan nila ako, unti-unti kong binubuhay at hinuhubog ang isang napakalakas, mayaman, at makapangyarihang bersyon ng aking sarili na kailanman ay hindi na nila kayang abutin, tapakan, utusan, o sirain kahit na gumamit pa sila ng milyun-milyong kasinungalingan upang pabagsakin ako sa mata ng mga tao.
Isang araw ng Linggo ay nagdaos ang aming buong bayan ng isang napakalaking pagtitipon, piyesta, at pasasalamat para sa ika-limampung taong anibersaryo ng aming simbahan kung saan dumalo ang libu-libong tao kasama ang lahat ng mga kilalang personalidad, mga mayayamang negosyante, mga matatandang kapitbahay, mga dati kong guro na umayaw sa akin, at maging ang mismong alkalde ng aming munisipalidad na naghanda ng isang malaking tseke bilang donasyon para sa pagpapatayo ng bagong kapilya at para sa mga “pamilyang nangangailangan.” Dahil kilalang-kilala ang aking mga magulang bilang mga huwarang miyembro ng komunidad na umano’y patuloy na sinusubok ng madilim na pagkakataon dahil sa kanilang “kriminal” na anak, inanyayahan silang umakyat sa pinakagitna ng malaking entablado upang magbigay ng kanilang nakakaiyak na patotoo at upang opisyal na tanggapin ang isang malaking halaga ng tulong pinansyal mula sa pondo ng bayan, at doon ay muli nilang walang-kahihiyang ginamit ang aking pangalan upang makakuha ng matinding awa sa mga taong nanonood sa kanila. Hawak ang mikropono ay umiiyak na nagsalita ang aking ina habang mahigpit na nakahawak sa dibdib ng aking ama, umaarte na parang mga martir, at sinabing, “Kahit na patuloy na nabubulok at nagdurusa sa loob ng malamig na kulungan ang aming anak na si Clara dahil naligaw siya ng landas at gumawa ng mga hindi mapapatawad na krimen laban sa lipunan, patuloy pa rin kaming nagdarasal araw-araw at gabi-gabi na sana ay patawarin siya ng Panginoon sa kanyang mga kasalanan, at nawa’y makalaya na siya upang magbagong-buhay at makapiling namin siyang muli sa aming maliit ngunit puno ng pagmamahal na tahanan.” Nagsimulang magpunas ng luha ang mga inosenteng tao habang nag-aalok ng mga maiinit na panalangin, palakpak, at papuri para sa walang-kapantay na kabutihan ng aking mga magulang, habang ang aking kapatid na lalaki na siyang tunay na dahilan ng kanilang pagkalubog sa utang ay nakatayo lamang sa gilid, nakasuot ng bagong sapatos na binili mula sa donasyon ng simbahan, at nagmamalinis sa harap ng madla na tila ba siya ang pinakaperpekto at pinakamabuting anak sa buong mundo. Ito na sana ang isa na namang napakatagumpay, kumikita, at mapanlinlang na araw ng kanilang panloloko sa buong bayan hanggang sa biglang marinig ng lahat ang napakalakas at nakakayanig na ugong ng isang hanay ng mga napakagarang itim na bulletproof SUV na sinundan ng dalawang sasakyan ng mga heavily-armed na private bodyguards na marahas at mabilis na pumasok at pumarada sa malawak na bakuran ng simbahan, na agad na kumuha sa buong atensyon ng bawat taong naroroon at tuluyang nagpatigil sa madrama at puno ng kasinungalingang pagsasalita ng aking ina sa ibabaw ng entablado.
Bumagsak ang isang napakatindi at nakakabinging katahimikan sa buong paligid nang dahan-dahang bumukas ang pinto ng pinakamamahal na sasakyan at mabilis na bumaba ang aking personal na driver upang magalang na pagbuksan ako ng pinto; at nang tumuntong ang aking mga paa na nakasuot ng napakamahal na custom-made Christian Louboutin heels sa semento ay tila tuluyang tumigil ang paghinga ng buong bayan dahil hindi nila inaasahan at hindi nila agad nakilala ang kanilang makikita. Nakasuot ako ng isang napakapormal, matalim, at eleganteng puting designer suit na nagkakahalaga ng daan-daang libong piso, kumikinang ang mga tunay at naglalakihang diyamante sa aking leeg, mga tainga, at mga daliri, at may hawak akong isang manipis na pure leather briefcase habang naglalakad ako sa gitnang pasilyo ng simbahan patungo sa entablado nang may taas-noong kumpyansa, walang-katapat na awtoridad, at napakalakas na presensya na nagpanginig sa mga tuhod ng mga taong nakatingin sa akin, habang ang mga tao ay nagsimulang magbulungan, nagtuturo, at hindi makapaniwala na ang babaeng matagal na nilang inaakalang isang hamak at maduming kriminal ay nakatayo ngayon sa kanilang harapan na tila isang bilyonaryang opisyal ng gobyerno o isang sikat na artista. Nanlaki nang husto ang mga mata ng aking ina at namutla siya na parang isang malamig na bangkay nang mapagtanto niya kung sino ang babaeng naglalakad palapit sa kanila, nabitawan ng aking ama ang hawak niyang mikropono na lumikha ng isang napakatinis, nakakabingi, at nakakagulat na tunog sa mga higanteng speaker na nagpagulat sa lahat ng mga bisita, at ang aking kapatid na lalaki ay biglang umatras sa matinding takot na parang nakakita ng isang nakapangingilabot at mapaghiganting multo nang magtama ang aming mga paningin na ngayon ay nag-aapoy sa galit, tagumpay, at uhaw sa hustisya. “Magandang umaga po sa inyong lahat, lalong-lalo na kay butihing Pastor at kay kagalang-galang na Mayor,” nakangiti kong bati gamit ang isang malamig, kalmado, ngunit napakamakapangyarihang boses na umalingawngaw sa buong bulwagan nang iabot sa akin ng aking assistant ang isang mikropono, at ang bawat salita ko ay tumagos nang malalim sa kaluluwa ng aking mga nanginginig na magulang. “Narinig ko po na apat na taon ninyong buong-pusong pinaniwalaan at ipinagdarasal ang paglaya ko mula sa madilim na kulungan dahil sa mga nakakaawang kwento ng pamilyang ito na nasa entablado; kaya nandito po ako ngayon nang personal upang magpasalamat sa inyong mga walang-sawang panalangin, kahit na ang buong katotohanan ay kailanman ay hindi ako tumuntong sa loob ng kahit anong selda dahil naging napakaabala ako sa pagpasa sa bar exam bilang numero uno at sa pagiging isa sa mga pinakamataas, pinakamayaman, at pinakamagaling na abogado ng bansang ito na siyang nagmamay-ari ngayon ng lupang kinatitirikan ng simbahang ito!” Bago pa man makapagsalita ang aking naguguluhan at takot na takot na mga magulang upang gumawa ng panibagong palusot at bago pa sila makatakbo pababa ng entablado upang takasan ang kanilang kahihiyan, mabilis kong binuksan ang aking briefcase at inilabas sa harap ng alkalde at ng pastor ang mga opisyal na dokumento, ang aking gintong lisensya bilang isang abogado, at ang mga nakatagong bank statements at resibo ng mga malalaking utang sa sugal ng aking ama at kapatid na nagpapatunay ng lahat ng mga panlilinlang na ginawa nila sa mga tao sa loob ng apat na taon upang makakuha ng pera nang libre, na tuluyang sumira sa kanilang pekeng pagkatao at nag-iwan sa kanila sa isang walang-hanggang kahihiyan at impyerno habang ang buong bayan ay nagalit, nagwala, at sumigaw upang bawiin ang bawat sentimo ng donasyong ibinigay nila sa mga manlolokong ito na ngayon ay kakaharap sa patong-patong na kaso ng estafa at panlilinlang na ako mismo ang magpapakulong sa kanila.
